关联氧化物的离子调控与物态设计

,  , 

上一篇

下一篇

张建兵, 田笛, 于浦. 2026: 关联氧化物的离子调控与物态设计, 物理, 55(8): 533-542. doi: 10.7693/wl20260803
引用本文: 张建兵, 田笛, 于浦. 2026: 关联氧化物的离子调控与物态设计, 物理, 55(8): 533-542. doi: 10.7693/wl20260803
ZHANG Jian-Bing, TIAN Di, YU Pu. 2026: Ionic manipulation and the design of emergent states in correlated oxides, Physics, 55(8): 533-542. doi: 10.7693/wl20260803
Citation: ZHANG Jian-Bing, TIAN Di, YU Pu. 2026: Ionic manipulation and the design of emergent states in correlated oxides, Physics, 55(8): 533-542. doi: 10.7693/wl20260803

关联氧化物的离子调控与物态设计

    通讯作者: 于浦,email:yupu@mail.tsinghua.edu.cn
  • 基金项目:

    国家重点研发计划 (批准号:2023YFA1406400)、国家自然科学基金 (批准号:12421004;52388201;12504109)资助项目

Ionic manipulation and the design of emergent states in correlated oxides

  • 摘要: 关联氧化物中电荷、自旋、轨道和晶格等多自由度间的强关联耦合,孕育了丰富的关联电子态,为下一代信息与能源技术提供了重要材料平台。近年来,离子调控作为一种新兴的物性调控策略,通过驱动离子在晶格中的迁移、嵌入、脱出与取代,实现了量子材料中化学组成、晶体结构、局域配位环境及关联电子态的协同重构,为亚稳态物相构筑和新奇量子物态设计提供了新的研究思路。文章简要介绍关联氧化物中离子调控的研究进展,重点阐述氧离子的加氧/减氧调控、氢负离子取代以及质子嵌入等典型调控策略,讨论在电荷补偿、结构重构及关联电子态演化等方面的物理机制。最后总结离子调控领域当前面临的主要挑战,并展望其在关联电子态与新奇物态设计以及新型功能器件中的应用前景。
  • 加载中
  • Ahn C H,Triscone J M,Mannhart J. Nature,2003,424:1015
    Imada M,Fujimori A,Tokura Y. Rev. Mod. Phys.,1998,70:1039
    Rondinelli J M,Spaldin N A. Adv. Mater.,2011,23:3363
    Guan Y,Han H,Li F et al. Annu. Rev. Mater. Res.,2023,53:25
    Leighton C. Nat. Mater.,2019,18:13
    Bisri S Z,Shimizu S,Nakano M et al. Adv. Mater.,2017,29: 1607054
    Watanabe H. J. Phys. Soc. Jpn.,1957,12:515
    Grenier J C,Wattiaux J P,Doumerc P et al. J. Solid State Chem., 1992,96:20
    Yamada H,Kawasaki M,Tokura Y. Appl. Phys. Lett.,2002, 80:622
    Lu N,Zhang P,Zhang Q et al. Nature,2017,546:124
    Jeen H,Choi W,Biegalski M et al. Nat. Mater.,2013,12:1057
    Ko E,Yu Y,Liu Y et al. Nature,2025,638:935
    Zhou G,Lv W,Wang H et al. Nature,2025,640:641
    Zhou Y,Shu X,Zhang Y et al. Nat. Mater.,2026,25:231
    Zhang J,Shen S,Puggioni D et al. Nat. Mater.,2024,23:912
    Crespin M,Levitz P,Gatineau L. J. Chem. Soc. Faraday Trans., 1983,79:1181
    Hayward M,Green M,Rosseinsky M et al. J. Am. Chem. Soc., 1999,121:8843
    Poltavets V,Lokshin K,Dikmen S et al. J. Am. Chem. Soc., 2006,128:9050
    Tsujimoto Y,Tassel C,Hayashi N et al. Nature,2007,450:1062
    Tassel C,Pruneda J,Hayashi N et al. J. Am. Chem. Soc.,2009, 131:221
    Kim W,Smeaton M,Jia C et al. Nature,2023,615:237
    Li D,Lee K,Wang B et al. Nature,2019,572:624
    Pan G,Segedin D,LaBollita H et al. Nat. Mater.,2022,21:160
    Hayward M A,Cussen E J,Claridge J B et al. Science,2002, 295:1882
    Kobayashi Y,Hernandez O J,Sakaguchi T et al. Nat. Mater., 2012,11:507
    Kobayashi G,Hinuma Y,Matsuoka S et al. Science,2016,351: 1314
    Hayashi K,Matsuishi S,Kamiya T et al. Nature,2002,419:462
    Yajima T,Kitada A,Kobayashi Y et al. J. Am. Chem. Soc., 2012,134:8782
    Denis Romero F,Leach A,Möller J S et al. Angew. Chem. Int. Ed.,2014,53:7556
    Tassel C,Goto Y,Kuno Y et al. Angew. Chem. Int. Ed.,2014, 53:10377
    Kobayashi Y,Hernandez O,Tassel C et al. Sci. Technol. Adv. Mater.,2017,18:905
    Deb S K. Appl. Opt.,1969,8:192
    Faughnan B W,Crandall R S,Lampert M A. Appl. Phys. Lett., 1975,27:275
    Iwahara H,Esaka T,Uchida H et al. Solid State Ionics, 1981,3-4:359
    Kreuer K D. Chem. Mater.,1996,8:610
    Ueno K,Nakamura S,Shimotani H et al. Nat. Mater.,2008, 7:855
    Nakano M,Shibuya K,Okuyama D et al. Nature,2012,487:459
    Ohta H,Sato Y,Kato T et al. Nat. Commun.,2010,1:118
    Yuan H,Shimotani H,Ye J et al. J. Am. Chem. Soc.,2010,132: 18402
    Jeong J,Aetukuri N,Graf T et al. Science,2013,339:1402
    Shibuya K,Sawa A. Adv. Electron. Mater.,2016,2:1500131
    Wang M,Shen S,Ni J et al. Adv. Mater.,2017,29:1703628
    Li H,Lou F,Wang Y et al. Adv. Sci.,2019,6:1901432
    Wang M,Sui X,Wang Y et al. Adv. Mater.,2019,31:1900458
    Lin W,Liu L,Liu Q et al. Adv. Mater.,2021,33:2101316
    Lu Q,Huberman S,Zhang H et al. Nat. Mater.,2020,19:655
    Gao L,Wang H,Meng F et al. Adv. Mater.,2023,35:2300617
    Wei X,Li H,Zhang Q et al. Sci. Bull.,2020,65:1607
    Li Z,Shen S,Tian Z et al. Nat. Commun.,2020,11:184
    Shen S,Li Z,Tian Z et al. Phys. Rev. X,2021,11:021018
    Yi D,Wang Y,van’t Erve O M J et al. Nat. Commun.,2020, 11:902
    Wang M,Hao L,Yin F et al. Adv. Funct. Mater.,2021,31: 2100261
    Lu N,Zhang Z,Wang Y et al. Nat. Energy,2022,7:1208
    Tian D,Zheng H,Huang Z et al. Phys. Rev. X,2025,15:041030
    Conner W C,Falconer J L. Chem. Rev.,1995,95:759
    Chen Y,Wang Z,Chen S et al. Nat. Commun.,2018,9:818
    Tan A J,Huang M,Avci C O et al. Nat. Mater.,2019,18:35
    Huang M,Hasan M U,Klyukin K et al. Nat. Nanotechnol., 2021,16:981
    Li L,Wang M,Zhou Y et al. Nat. Mater.,2022,21:1246
    Zhang F,Zhang Y,Li L et al. Nat. Commun.,2023,14:3950
  • 加载中
计量
  • 文章访问数:  102
  • HTML全文浏览数:  102
  • PDF下载数:  6
  • 施引文献:  0
出版历程
  • 收稿日期:  2026-07-20

关联氧化物的离子调控与物态设计

    通讯作者: 于浦,email:yupu@mail.tsinghua.edu.cn
  • 清华大学物理系 北京 100084
基金项目: 

摘要: 关联氧化物中电荷、自旋、轨道和晶格等多自由度间的强关联耦合,孕育了丰富的关联电子态,为下一代信息与能源技术提供了重要材料平台。近年来,离子调控作为一种新兴的物性调控策略,通过驱动离子在晶格中的迁移、嵌入、脱出与取代,实现了量子材料中化学组成、晶体结构、局域配位环境及关联电子态的协同重构,为亚稳态物相构筑和新奇量子物态设计提供了新的研究思路。文章简要介绍关联氧化物中离子调控的研究进展,重点阐述氧离子的加氧/减氧调控、氢负离子取代以及质子嵌入等典型调控策略,讨论在电荷补偿、结构重构及关联电子态演化等方面的物理机制。最后总结离子调控领域当前面临的主要挑战,并展望其在关联电子态与新奇物态设计以及新型功能器件中的应用前景。

English Abstract

参考文献 (60)

目录

/

返回文章
返回